Fistül Nasıl Geçer ?

Fistül  bir ağzı anüs dışında diğer ağzı anüs içinde olan anormal yollardır. Oluşumunda en büyük neden bu bölgede oluşan apselerdir. Fistül anüs bölgesin dışında da vücutta her yerde görülebilirler. İki organ veya iki doku yüzeyi arasında da gelişebilir. Peri anal fistüllerin oluşumunda anüsün kayganlığını sağlayan bezlerin etkisi fazladır. Bezlerin  salgı yaptığı  kanalların çeşitli sebeplerle tıkanması bölgede birikime neden olmaktadır.  Bu salgı birikmesi enfekte olup  sonrasında apseleşir. Apsenin kendiliğinden  ya da cerrahi olarak açılmasından sonra apsenin geliştiği salgı bezi ile apsenin drene olduğu cildi birbirine bağlayan bir yolun gelişmesine neden olur buna fistül denir. Makat apsesi;  anüste yer alan kır ve ter bezlerinin tıkanması, şeker hastalığı,  makat çatlağının iltihaplanması, cinsel yol ile bulaşma sağlayan makat hastalıkları, iltihabi bağırsak hastalıkları, bağırsakta  divertikülit, pelvik inflamatuvar hastalık, kortizon içerikli fitil, krem ve merhemlerin kullanılması. Anal apselerde hastada makat çevresinde şiddeti gittikçe artan ağrı ve şişkinlik olur. Hasta zor dışkılar, oturamaz. Apse boşalıp fistül oluştuktan sonra makat dışındaki delikten iltihabi ve pis kokulu bir akıntı gelmeye başlar. Hastalar kanlı veya sarı renkli, kokulu bir akıntının iç çamaşırını kirlettiğini söylerler. Bu arada hastalarda sistemik belirti olarak ateş, halsizlik, makatta dolgunluk hissi görülür. Fistüller çeşitlidir. En çok görülen ve intersfinkterik fistül denilen şekilde makatı kontrol eden iç kas ile dış kas arasından geçerek makat içine açılan bir yol söz konusudur. Bunun dışında makat kaslarının arkasından geçip tam kesen, kasların tamamen üzerinden geçen, cilt ile rektum arasında olup kaslarla ilişkisi olmayan şekillerde de bulunabilir. Fistül hastalığının oluşumunda en büyük etken makat apseleridir. Apseler anüsün kayganlığını sağlayan salgı üreten bezlerin enfeksiyonu sonucu gelişirler. Bu apselerin cilde açılması ilerde bir ucu ciltte diğer ucu kanal içinde bir yol oluşur. Daha sonra bu fistülden cerehat, dışkı içeriği ve hatta gaz gelebilir. Apse dışında kanserler, tüberküloz, crohn hastalığı, yaralanmalar fistül gelişimine neden olabilmektedirler.Fistül hastalığı tedavi  edilmeden iyileşebilen bir rahatsızlık değildir. Hasta perianal fistülden kurtulmak için mutlaka bir doktora  muayene olmalıdır.  Fistülün tedavisinde birden fazla  yöntem bulunmaktadır. Makat apsesi ve fistül  için tedavi seçenekleri içerisinde ağrısız, acısız ve dikişsiz ameliyatsız  yöntemler vardır.     Yukarıda da belirttiğimiz gibi anal fistül, makat ve cilt dokusu arasında oluşan ve tünele benzeyen iltihaplı yoldur. Bu kanal içeriden dışarıya bir tünel görünümündedir. Dışarıda başlayan ağız girişi anüsün etrafında çıplak gözle görülebilmektedir. Görünüm itibariyle sivilce gibi ucunda delik olan bir yapıdadır. İç ağızı ise çıplak gözle görmek mümkün değildir.  Bundan ötürü emar (MR) çekilerek  tanı konulması gerekebilir.  Anal fistül neden oluşur sorusunun cevabını vermek gerekirse;  genellikle apse nedenlidir. Nadirde olsa crohn hastalığı, tüberküloz, travma, kanser gibi rahatsızlıklar da anal fistüle neden olabilir.